
Ảnh theguardian.com
Cả thế giới chăm chú theo dõi lễ kỷ niệm lần thứ 70 cuộc đổ bộ của
Quân đội Đồng minh lên bờ biển Normandie (Pháp) ngày 6 tháng 6 năm 1944 ,
được coi là “Ngày dài nhất” do tính chất cam go quyết liệt của chiến
dịch quân sự thần kỳ này.
Các nước Đồng minh xưa như Hoa Kỳ, Anh, Pháp, Canada,…đều mở hội, nói
chuyện, chiếu phim, thăm viếng nghĩa trang liệt sỹ, gặp các cựu chiến
binh hiếm hoi từng tham dự chiến dịch Overlord còn sống (đều trên 90
tuổi). Riêng bãi biển Normandie tưng bừng đón tiếp hơn 30 vạn khách từ
khắp nơi.
Dư luận đặc biệt quan tâm đến cuộc gặp mặt tại đây của các nhà lãnh
đạo cao nhất các nước giữa lúc tình hình thế giới đang diễn ra những
cuộc khủng hoảng và căng thẳng – kể cả cuộc khủng hoảng ở Ukraine, do sự
sáp nhập bán đảo Crimea vào Liên bang Nga.
Tổng thống Nga Vladimir Putin đến Pháp trong một tư thế không bình
thường. Con gấu Nga vốn hung hăng kiêu ngạo nay ở trong thế cô đơn lép
vế, mặc dù 70 năm trước Hồng quân Liên xô từng đóng góp không nhỏ trong
chiến thắng phát xít Hitler.
Ông Putin được Tổng thống Pháp Francois Hollande đón tiếp khá niềm
nở, lịch sự, hoan nghênh sự có mặt của nhà lãnh đạo Nga trong ngày kỷ
niệm lịch sử này, nhắc đến cống hiến của Liên Xô xưa trong sự nghiệp
chống phát xít. Thủ tướng Anh David Cameron cùng chung một thái độ với
Pháp. Bà Thủ tướng Đức Angela Merkel hé nở nụ cười khi bắt tay ông
Putin, trao đổi ý kiến ngắn có vẻ nhã nhặn. Riêng Tổng thống Hoa Kỳ
Barack Obama và Thủ tướng Canada Stephen Harper giữ một lập trường
riêng, nghiêm khắc, lạnh lùng, không tỏ ý muốn gặp mặt người lãnh đạo
cao nhất của nước Nga. Ông Obama nói trước rằng nếu như có gặp ông sẽ
chỉ nói rằng phía Nga phải xuống thang trong việc can thiệp vào nội bộ
Ukraine, nếu không sẽ có trừng phạt tiếp(The Washington Post 6/6/2014).
Đó là điều dễ hiểu, Hoa Kỳ dẫn đầu thế giới dân chủ đang trong trạng
thái chiến tranh lạnh với con gấu Nga do sự chiếm đoạt phi pháp bán đảo
Crimea, do Nga vẫn còn xúi giục và tiếp tay cho một bộ phận dân gốc Nga ở
phía Đông Ukraine nổi dậy đòi ly khai, gây nên mầm mống nội chiến rất
nguy hiểm. Hoa Kỳ đã thực hiện những trừng phạt kinh tế tài chính nghiêm
khắc, nay đang cảnh báo sẽ có trừng phạt tiếp theo nếu như Nga không
ngừng ngay sự can thiệp thô bạo vào Ukraine, một nước có chủ quyền ở
châu Âu, một thành viên của Liên Hiệp Quốc.
Theo báo le Monde và The Washington Post, cuối cùng ông Putin đã đến
gặp ông Obama trong 15 phút sau buổi tiệc trưa 6/6. Tuy nội dung không
được tiết lộ, dư luận biết chắc rằng Tổng thống Mỹ đã yêu cầu ông Putin
ngưng ngay việc tiếp tay cho những nhóm nổi dậy và tuồn vũ khí vào phía
Đông Ukraine, có như thế việc trừng phạt Nga mới có thể chấm dứt.
Xem ra ông Putin bắt đầu hiểu ra lẽ phải, ý đồ khôi phục đế chế Nga
Hoàng xưa cũng như đế chế Cộng sản Liên Xô cũ chỉ là ảo mộng hão huyền.
Từ chỗ lớn tiếng phản đối cuộc bầu cử tổng thống ở Ukraine ngày
25/5/2014, ông đã chịu công nhận kết quả của cuộc bầu ấy. Sau bước lùi
này, ông Putin còn chịu
gặp mặt trực tiếp và trao đổi ý kiến trên đất Pháp với Tổng thống
mới Pétro Poroshenko của Ukraine, một ngày trước khi ông tuyên thệ nhận
chức. Đây là một nét tích cực của tình hình.
Trong buổi tiệc lớn tại lâu đài Benouville trưa 6/6/2014, Tổng thổng
Hollande ngồi giữa, bên phải ông là Nữ Hoàng Elizabeth II (Anh) rồi đến
Tổng thống Obama; bên trái là Nữ Hoàng Margrethe II (Đan Mạch) rồi đến
ông Putin. Ban lễ tân đã sắp xếp khéo để 2 ông Obama và Putin ngồi cách
xa nhau.
Quan sát những gì diễn ra nhân dịp này, các báo Pháp, Anh, Mỹ đều cho
rằng Tổng thống Obama đã tỏ ra kiên định trong cuộc khủng hoảng
Ukraine, trấn an có hiệu quả các nước bạn ở Đông Âu, gắn bó thêm các
nước trong Nhóm G7 qua cuộc họp ở Brussels (Bỉ) sau khi cuộc họp Nhóm G8
ở Sochi (Nga) bị hủy bỏ, cùng chung sức với các nước NATO đưa ông Putin
vào thế cô lập ở châu Âu, buộc con gấu Nga phải xuống nước.
Một điều mới lạ thú vị có thể rút ra từ những sự kiện trên đây là đâu
có cần sự hoàn toàn đồng nhất của tất cả 28 nước Liên minh châu Âu
trong thái độ với nước Nga bành trướng của Putin. Mỗi nước có một lập
trường khác nhau tùy theo vị trí, lợi ích riêng của mình, miễn là chung
một phương hướng chiến lược.
Thủ tướng Pháp là chủ nhà, tỏ ra lịch sự mến khách một cách vừa phải;
Thủ tướng Anh có chung một thái độ như thế, không vồn vã cũng không
lạnh nhạt. Thủ tướng Đức bắt tay, nở nụ cười như muốn an ủi, khuyến
khích con gấu Nga nên biết điều, giữ quan hệ tốt, các bên đều có lợi.
Tổng thống Mỹ nghiêm khắc với kẻ phạm sai lầm nghiêm trọng trong quan hệ
quốc tế, làm người răn đe chính có hiệu quả. Thủ tướng Canada giữ thái
độ lạnh lùng nghiêm cách, không bắt tay chào hỏi kẻ phạm kỷ luật cần
cảnh cáo.
Chiến thuật linh hoạt ở mức khác nhau trong chung một chiến lược kiên
định dẫn đến hiệu quả cao nhất có thể đạt. Một kinh nghiệm chính trị
sống động. Lễ kỷ niệm 70 năm ngày D Day lịch sử 6/6 năm nay do đó càng
thêm đậm đà, đặc sắc.
Blog Bùi Tín (VOA)